Vrienden van de Streektaal Lochem

Streektaal in ‘t nieuws

Eindelijk erkenning voor de inzet van Henk (90)


De Stentor, 31 oktober 2018


Dertig jaar lang zette Henk Dijkslag (90) zich in voor de erkenning van de Nedersaksiche taal. Begin deze maand kreeg hij eindelijk - letterlijk- de erkenning. En dus is het nu tijd om te stoppen. „In het dialect kan ik het beste mijn gevoelens kwijt. Nederlands is voor zakelijk gebruik."




























In zijn laatste maanden bij de dialectwarkgroep Heerde/Waop'nvelde boekte Henk Dijkslag (90) zijn grootste succes: de erkenning van de Nedersaksische taal. En dus kan de schriftbeheerder (secretaris) vandaag na dertig jaar met een gerust hart afscheid nemen van de dialectwerkgroep die begin oktober via de Streektaalorganisaties Nedersaksisch Taalgebied betrokken was bij de erkenning. „Het is de leeftijd. Het lopen wordt moeilijker en het zicht in het donker minder", vertelt Dijkslag in zijn woning met de naam 'De Wepedaorne', ofwel wilde rozenstruik.

Dijkslag werd geboren in de buurtschap Hoorn bij Heerde. Kinderen groeiden in die tijd nog op met het dialect, maar op school werd het Algemeen Beschaafd Nederlands (ABN) geleerd. Het onderwijsteam van de lagere school in Hoorn had daarom een simpele regel. “Op het schoolplein werd dialect gesproken, ook door de leerkrachten. Zodra je in het schoolgebouw was, moest je Hollands praten, ook al was het gebrekkig. Maar het resultaat was dat iedereen die van school afging perfect tweetalig was", legt Dijkslag uit. Dialect bleef voor Henk altijd belangrijk. “Dialect is voor mij de taal waarin ik het beste mijn gevoelens kwijt kan. Nederlands is voor mij vooral voor zakelijk gebruik."

Het idee voor de oprichting van de dialectwerkgroep kwam in Dijkslag op tijdens een gesprek met Hermen Bomhof, redacteur bij Wegener en een groot liefhebber en schrijver van het Oost-Veluwse dialect “Hermen spoorde mij zo'n dertig jaar geleden aan om een dialectwerkgroep op te richten. Ik kon in Heerde en Wapenveld heel wat mensen enthousiast krijgen", aldus Dijkslag.

Dijkslag had de tijd aan zijn zijde, in de jaren 80 beleefde het dialect een revival. Dankzij de successen van de Achterhoekse band Normaal werd de streektaal ook onder de jeugd populair. De werkgroep had de handen vol.


Er kwam een woordenboek en een uitgave met spreuken en gezegdes in het Heerer dialect. De cursus “Uulle, wuulle, zuulle” met aandacht voor dialect en cultuurhistorie, trok in de loop der jaren honderden deelnemers. Dijkslag: „Ons grootste succes was een actie met de sticker “Hier ma'j plat proat'n”, waarvan er inmiddels meer dan vijfduizend zijn verkocht. Vrijwel elke winkel en duizenden woningen in Heerde hebben zo'n sticker."

Zelf verwoordde Dijkslag zijn gevoelens in enkele dichtbundels en wekelijks deelde hij in de dialectcolumn Struukelblok in de lokale krant de Schaapskooi zijn kijk op politiek en samenleving. Vandaag stopt hij ook met zijn laatste werkzaamheden als schriftbeheerder bij de dialectwerkgroep, zijn geesteskind.

Maar wie hulp nodig heeft bij het schrijven in het dialect, kan altijd een beroep op hem doen. “Diegene moet wel bij mij thuis komen, ik ga de deur niet meer uit."

     



Bijzonder gebaar na brand


Een brand enkele jaren geleden in 'de Wepedaorne', de woning van Henk en Gerrie Dijkslag, was de aanleiding voor een bijzonder gebaar vanuit de samenleving. Veel van hun spullen gingen verloren, maar Henk wist enkele verhalen en gedichten te redden. Hij besloot er een boekje van te maken voor familie en vrienden. De Heerdenaren Roelof Koebrugge en Simon Verhoeven besloten een handje te helpen. Het duo regelde de fraai geïllustreerde uitgave Verzameld wark van Henk Dijkslag, dat nog altijd bij de Heerder Historische vereniging en de Wereldwinkel in Heerde verkrijgbaar is.

                                                                                                       S

Terug